Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie

Communisme

Stromingen

Marxisme Leninisme Stalinisme Maoïsme Trotskisme Radencommunisme Eurocommunisme Anarchocommunisme Titoïsme Juche

Personen

Marx · Engels Lenin · Trotski Gorbatsjov · Stalin Luxemburg · Liebknecht Gramsci · Pannekoek Mao · Tito Castro · Guevara Ceauşescu

Landen

Sovjet-Unie Albanië · Joegoslavië Volksrepubliek China Oostblok Cuba · Vietnam Laos · Cambodja Noord-Korea

Verwante onderwerpen

Socialisme Kapitalisme Anticommunisme Russische Revolutie Democratisch centralisme Comintern Koude Oorlog

Het leninisme is een stroming binnen het marxisme. Het is een socialistische stroming die als belangrijkste denker de Russische revolutionaire leider, en latere Bolsjewistische premier van de Sovjet-Unie, Lenin kende.

Het belangrijkste verschil tussen het orthodoxe marxisme en het leninisme is dat het eerste uitgaat van de revolutionaire kracht van een georganiseerde arbeidersklasse, terwijl het leninisme er vanuit gaat dat de arbeiders veel sneller tot een revolutie kunnen komen met de leiding van een zgn. voorhoedepartij (ook wel avant-garde genoemd). Zonder deze leiding zou de arbeidersklasse nog eeuwenlang een slepende strijd moeten voeren en leren van haar fouten, voor zij beseft hoe zij op de juiste manier het socialisme kan bereiken. De vele slachtoffers die daarbij nog zouden vallen konden volgens de leninisten vermeden worden door de leidinggevende rol van de voorhoedepartij.

Het tweede belangrijke punt van het leninisme is de stelling dat een burgerlijke revolutie onmiddellijk kan omslaan naar een socialistische revolutie. Volgens het orthodoxe marxisme zou die socialistiche of proletarische revolutie pas plaatsvinden als het kapitalisme volledig ontwikkeld was en op de rand van de afgrond stond. Volgens het leninisme is het ook mogelijk dat de revolutie plaatsvindt in een land waar het kapitalisme niet volledig ontwikkeld is, maar waar de kapitalistenklasse zeer zwak staat terwijl de arbeidersklasse integendeel zeer sterk staat en goed georganiseerd en klassebewust is.

De voorhoedepartij moest bestaan uit zoveel mogelijk "geavanceerde arbeiders" (arbeiders die klassebewust en zeer strijdbaar waren) en voor de rest uit professionele revolutionairen (intellectuelen), die fulltime bezig zijn met het organiseren en klassebewust maken van arbeiders, en die na de revolutie de dictatuur van het proletariaat uitvoeren d.w.z. de maatschappelijke verhouding van arbeidersklasse en heersende klasse omdraaien - met de steun van het proletariaat. De eerste voorhoedepartij was de Russische Sociaaldemocratische Arbeiderspartij (RSDAP), die later uiteenviel in RSDAP (Bolsjewieken) en RSDAP (Mensjewieken). De Boljewieken hebben hun partij later hernoemd tot Communistische Partij van de Sovjet-Unie.

Het leninisme, in zijn vele varianten, is sinds het begin van de twintigste eeuw de meest gebruikelijke vorm van marxisme onder communistische partijen.

In de Sovjet-Unie werden de drie elementen uit het marxisme-leninisme (marxistisch-leninistische filosofie, wetenschappelijk socialisme en politieke economie) onderwezen aan alle instituties van hoger onderwijs en in de daarbij behorende onderzoekinstituten en faculteiten. Voor het verkrijgen van de kandidatstitel was het slagen voor het examen van wetenschappelijk communisme een noodzakelijke vereiste.