Parijs
Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
|
|
|||||
|
|||||
|
|
|||||
| Regio | Île-de-France | ||||
| Departement | Parijs (75) | ||||
| Coördinaten | 48°51'N 2°21'E | ||||
|
|
|||||
| Oppervlakte | 105,4 km² | ||||
| Inwoners (2006) | 2.153.600 (20163,6 inw/km²) | ||||
| Hoogte | 28-130 m | ||||
| Burgemeester | Bertrand Delanoë | ||||
|
|
|||||
| Postcode | 75001-75020 en 75116 | ||||
| INSEE-code | 75056 | ||||
| De Eiffeltoren | |||||
|
|
|||||
| Portaal Parijs |
Parijs (Frans: Paris) is de hoofdstad en regeringszetel van Frankrijk. Met 2,15 miljoen inwoners in de gemeente Parijs zelf en ruim 11 miljoen in het hele stedelijke gebied, met inbegrip van de banlieue (voorsteden) en de forenzensteden daaromheen, is het de grootste stad van Frankrijk en na Londen de grootste stad van West-Europa. Parijs heeft als bijnaam De lichtstad (Frans : La Ville Lumière).
Parijs wordt naast Londen, New York en Tokio beschouwd als één van de vier grote wereldsteden.
De stad wordt in tweeën gedeeld door de rivier de Seine. Parijs is gesticht op het Île de la Cité, maar is inmiddels zo groot geworden dat de stad een gebied van zeven heuvels beslaat. In dit gebied lagen vroeger aparte dorpen, die nu een onderdeel van Parijs zijn.
Inhoud |
[bewerk] Bestuur en politiek
De gemeente (tevens departement) Parijs is verdeeld in twintig arrondissementen, die zelf weer onderverdeeld zijn in kwartieren (quartiers in het Frans). Parijs telt 80 quartiers.
Ieder arrondissement kiest zijn eigen arrondissementsraad. In totaal zijn er 517 arrondissementsraadsleden, uit hun midden worden de 163 leden van de raad van Parijs (conseil de Paris) gekozen. De leden van de raad van Parijs kiezen de burgemeester van Parijs.
De burgemeester van Parijs is momenteel Bertrand Delanoë.
[bewerk] Geschiedenis
In 52 v.Chr. veroverde Julius Caesar Parijs, dat door de Romeinen Lutetia Parisiorum werd genoemd. Het dankt zijn naam aan het volk de Parisii, dat zich vestigde op de eilandjes in de Seine. Dit was strategisch een slimme zet, bovendien waren er handelsroutes die langs deze plek voerden. Hierdoor was het mogelijk om te groeien in welvaart.
In 451 werd in de lente Parijs aangevallen door Attila de Hun. De Parisii en het meisje Genoveva of Geneviève, de latere patroonheilige van de stad, weerstonden de aanvallen van de Hunnen. Het beleg en de aanvallen van de Hunnen mislukten en zij dropen af naar Orléans.
In de 13e eeuw werd de rechteroever van de Seine drooggelegd, die tot dan toe moerassig was. In de 13e eeuw werd ook begonnen aan de bouw van het Louvre en de Notre-Dame.
Vanaf 1420 werd Parijs bezet door de Engelsen. Toen de bezetting achter de rug was, werd er opnieuw een bouwwoede ontketend. Overblijfselen hiervan zijn de Pont Neuf en de tuinen van Luxemburg (les jardins du Luxembourg).
Op 14 juli 1789 vond de bestorming van de Bastille plaats, die de Franse Revolutie inluidde.
Tijdens de heerschappij van Napoleon III werd Parijs grondig verbouwd door Georges-Eugène Haussmann. In Parijs woonden veel mijnwerkers in kleine huizen. Wijk voor wijk is afgebroken, en daarna is Parijs met brede boulevards en avenues en met grote pleinen opnieuw opgebouwd. Dat maakte het ook gemakkelijker de bevolking van Parijs onder controle te houden. De bekendste van die nieuwe avenues is de Avenue des Champs-Élysées. De huizen in Parijs hebben allemaal een lichte kleur, omdat ze met kalksteen zijn gebouwd. In de buurt van Parijs waren er veel kalksteengroeven.
Een zwarte dag in de geschiedenis van Parijs is 28 mei 1871. Toen lieten 20.000 Parijzenaars het leven tijdens een opstand, de Commune van Parijs.
Tijdens de Eerste Wereldoorlog bleef Parijs vrij van de Duitse bezetting, de Duitse legers bereikten Parijs niet.
In de Tweede Wereldoorlog werd Parijs wel door de Duitsers ingenomen, in 1940. Op 25 augustus 1944 werd Parijs bevrijd. De geallieerden lieten de Fransen zelf de eer.
In 1900 en in 1924 heeft Parijs de Olympische Spelen georganiseerd. In 1914 moest in Parijs het Universeel Esperantocongres plaatsvinden maar werd uiteindelijk afgelast door het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog. In 1932 en 1950 werden deze congressen opnieuw gehouden.
In mei 1968 zijn er overal rellen in Frankrijk, maar met name in Parijs. Ook waren er in het najaar van 2005 rellen en plunderingen door vooral mensen van Noord-Afrikaanse komaf.
In Europa en in de wereld is Parijs altijd een centrum van cultuur geweest.
[bewerk] Demografie
De eigenlijke gemeente Parijs en tevens departement telt zo'n 2.150.000 inwoners op 10.525 hectare, wat neerkomt op een 20.400 inwoners per km². De regio Île-de-France telt 12 miljoen inwoners.
Parijs staat bekend om zijn multiculturele samenleving. Al sinds de middeleeuwen trekken immigranten richting Parijs, van de Nederlandse en Zweedse studenten die naar de studentenwijk quartier Latin trokken in de 14e eeuw tot de huidige Afrikanen en Oost-Aziaten.
De grootste groepen van buitenlandse komaf die nu in Parijs wonen komen uit de volgende landen:
- Immigranten uit Spanje en Portugal kwamen tussen 1950 en 1975, vanaf 1975 kwamen er nog wel Spanjaarden en Portugezen maar wel veel minder.
- Immigranten uit Marokko, Algerije, Tunesië, Libië en Egypte kwamen tussen 1950 en 2000, sinds enkele jaren komen er minder mensen uit deze landen.
- Immigranten uit Centraal-Afrika en Zuid-Afrika kwamen tussen 1975 en 2000, hun aantallen blijven de laatste jaren stijgen.
- Immigranten uit Vietnam kwamen tijdens de oorlog die daar aan de gang was. De immigranten kwamen tussen 1960 en 1980, hun aantal blijft stabiel hoewel er de laatste jaren steeds minder immigranten uit Vietnam zijn bijgekomen. Het aantal immigranten uit China is de laatste jaren wel gestegen.
- Immigranten uit koloniën van Frankrijk zoals Guadeloupe, Martinique en Frans-Polynesië kwamen tussen 1960 en 2000, hun aantal blijft stabiel.
- Immigranten uit Oost-Europa zoals Polen, Hongarije, Bulgarije en Roemenië kwamen pas vanaf de toetreding tot de Europese Unie: in 2004 voor Polen en Hongarije en 2007 voor Bulgarije en Roemenië. Hun aantal blijft sterk stijgen.
[bewerk] Cultuur
[bewerk] Uitgaansleven
In Parijs zijn zeer veel mogelijkheden om zich te vermaken. Overdag kan men naar één van de vele bezienswaardigheden gaan, 's avonds zijn er veel uitgaansmogelijkheden. Men kan naar het theater, opera, dans, muziek, bioscoop en cabaret.
Er zijn veel bars en nachtclubs. De Moulin Rouge en Le Lido zijn beroemde nachtclubs in Parijs, waar veel shows plaatsvinden. Verder zijn er veel elitenachtclubs waar er een streng deurbeleid geldt, en waar zeer hoge prijzen gevraagd worden. Bij de meeste clubs moet er entree betaald worden. Het populaire uitgaansleven van de Parijse jongeren concentreert zich tegenwoordig in de straten precies ten oosten en noordoosten van Place de la Bastille.
[bewerk] Theater
Parijs telt een aantal bekende en minder bekende theaters:
- Opéra Bastille
- Opéra Garnier
- Opéra Comique
- Théâtre du Châtelet
- Théâtre de l'Odéon
- Cité de la musique
- Salle Pleyel
[bewerk] Eten en drinken
Restaurants zouden in 1767 in Parijs zijn uitgevonden. In totaal zijn er nu ca. 8000 restaurants, uiteenlopend van tien driesterrenrestaurants tot vele bistro's en cafés waar men een menu kan bestellen. Vrijwel alle keukens van de wereld zijn in Parijs vertegenwoordigd.
Er zijn vele horecagelegenheden met terras in Parijs. Drinken op het terras is in Frankrijk echter een stuk duurder dan drinken binnen aan de bar.
[bewerk] Winkelen
Parijs is bekend vanwege de winkelmogelijkheden op het gebied van de mode, van eenvoudig tot haute couture, en parfums. De enorme hoeveelheid winkels in Parijs, vooral in het centrum, bestaat uit:
- warenhuizen (de bekendste hiervan zijn Galeries Lafayette, La Samaritaine (recent gesloten), Au Bon Marché, Marks & Spencer en Printemps)
- winkelcentra zoals Les Halles
- winkelstraten; place Vendôme en Rue du Faubourg Saint-Honoré voor de luxe merken tot de Champs-Élysées en Rue de Rivoli. Tevens heeft elk arrondissement een aantal eigen winkelstraten waar vooral de meer dagelijkse benodigdheden gekocht kunnen worden
- vele soorten winkels en boetieks zoals o.a. voor kleding, schoenen, accessoires, boeken, muziek, parfums, delicatessen, huishouden, woninginrichting, kinderen, antiek, papier- en tekenmateriaal etc.
- markten; er zijn ongeveer 70 markten in Parijs, die op verschillende dagen geopend zijn. De markt op Rue Mouffetard is de bekendste hiervan.
De meeste winkels gaan om 09.00 uur open en sluiten om 19.00 uur. Op zondag is alles gesloten, afgezien van markten en kleine kruideniers. Tevens zijn in het IVe arrondissement de winkels in de wijken van de Marais en Île Saint-Louis geopend.
[bewerk] Bekende winkelstraten
Bekende winkelstraten in Parijs zijn:
- Champs-Élysées
- Boulevard Haussmann
- Rue de Rivoli
- Avenue Montaigne
- Boulevard des Italiens
- Boulevard des Capucines
- Boulevard de la Madeleine
- Rue Royale
- Rue du Faubourg-Saint Honoré
[bewerk] Architectuur
Het hoogste gebouw is de Eiffeltoren met een hoogte van 324 meter. Parijs heeft dankzij meer hoge gebouwen een eigen skyline gekregen. Doordat de ruimte schaars is moet men de hoogte in. Toch is er betrekkelijk weinig hoogbouw in vergelijking met bijvoorbeeld New York City.
Parijs bevat meer dan 80 wolkenkrabbers hoger dan 100 meter. Deze kan men onder andere vinden in La Défense. La Défense bevat 3.000.000 m² aan kantoorruimte. Het is hiermee het grootste zakencentrum van Europa. Veel van de wolkenkrabbers zijn tussen de 100 en 200 m hoog, zoals de Tour Fina met 190 m en de Tour Axa.
Ook in de wijk Montparnasse in het zuidoosten vindt men hoogbouw. Rondom het station Montparnasse vindt men een aantal wolkenkrabbers, waaronder de hoogste van Frankrijk, de Tour Montparnasse met een hoogte van 210 m. Het Hotel Meridien Montparnasse meet 120 m.
In het 13e arrondissement, evenals naast de Eiffeltoren langs de Seine zijn er vele hoge wolkenkrabbers van rond de 110 m.
Daarnaast vindt men rond de stations Austerlitz, Lyon en Bercy ook aantal hoge wolkenkrabbers, waaronder de Bibliothèque Nationale.
[bewerk] Belangrijke bezienswaardigheden
Er zijn vele toeristische bezienswaardigheden in Parijs.
[bewerk] Monumenten en gebouwen
- De Eiffeltoren
- De Arc de Triomphe
- Les Invalides
- Conciergerie
- Panthéon
- Hôtel de Ville
- De Tour Montparnasse, een 210 meter hoge wolkenkrabber
- De Grande Arche in de kantorenwijk La Défense
- Palais de Chaillot, gebouwd in 1937 voor de Wereldtentoonstelling
- Palais du Luxembourg
- Grand Palais
- Opéra Garnier
- Palais Royal
[bewerk] Kerken en kathedralen
- Sainte Chapelle
- de kathedraal Notre-Dame van Parijs
- de basiliek Sacré-Coeur
- Saint-Sulpice, oude kerk in de wijk Saint-Germain
- Église de La Madeleine
- de kerk van Saint-Germain-des-Prés, de oudste kerk van Parijs
- de basiliek van Sint-Denis.
[bewerk] Musea
Op cultureel gebied zijn er vele soorten musea. Parijs telt ongeveer 150 musea, van schilderkunst tot wetenschap en van natuur tot internationale culturen. Om de Parijse musea te bezoeken kan men gebruikmaken van een speciale museumpas (in het Frans Carte Musées et Monuments Paris et Île-de-France), waardoor men toegang heeft tot 60 musea en monumenten in Parijs en de directe omgeving (Île-de-France).
- De meeste musea zijn gratis toegankelijk voor kinderen t/m 17 jaar.
- De meeste musea zijn in het algemeen gesloten op maandag of dinsdag, 1 mei, 1 november, 25 november en feestdagen.
- Gratis toegangsdagen musea en monumenten zijn er op elke eerste zondag van de maand.
Bekende musea in Parijs zijn:
- het Louvre: het grootste museum van Parijs
- Musée d'Orsay: museum dat de geschiedenis van de Franse kunst van 1848 tot 1914 bestrijkt
- Centre Georges Pompidou: centrum voor moderne kunst
- Cité des sciences et de l'industrie: het grootste wetenschapsmuseum van Europa
- Musée de Cluny: middeleeuwse collectie
- Musée Picasso: museum met kunst van de Spaanse kunstenaar Pablo Picasso
- Musée du quai Branly: etnografisch museum in het VIIe arrondissement, (geopend 23 juni 2006)
- Musée Rodin: museum met kunst van de Franse beeldhouwer Auguste Rodin
- Musée de l'Orangerie: met werken van diverse impressionistische kunstschilders
- Musée Guimet: Aziatische kunst
Voor een overzicht van een deel van de 150 musea in Parijs zie de lijst van Parijse musea.
[bewerk] Straten
- de Champs-Élysées
- de schilderswijk Montmartre
- het pleintje Place du Tertre
- Rue Mouffetard
[bewerk] Bruggen
Er zijn veel bruggen in Parijs. Vooral over de Seine en om het eiland Île de la Cité (Dit is het bekende eilandje midden in de Seine in Parijs), waar de stad is ontstaan, te verbinden.
Enkele bekende bruggen in Parijs zijn:
[bewerk] Pleinen
- Place Vendôme
- Place de la Concorde met Obelisk
- Place du Tertre
- Place de la Bastille
- Place de Clichy
- Place Charles de Gaulle (oude naam:Place de l'Etoile)
- Place de la Nation
- Place d'Italie
- Place de la Republique
- Place Pigalle
- Place des Victoires
- Place des Vosges
- Place de la République Dominicaine
- Place de l'Opéra
- Place de la Madeleine
[bewerk] Tuinen en parken
- de Tuilerieën
- Jardin du Luxembourg
- Bois de Boulogne stadspark
- Bois de Vincennes
- Parc Montsouris
- Cité universitaire de Paris
- Parc Monceau
[bewerk] Overige plaatsen en bouwwerken
- Parc des Princes, stadion van voetbalclub Paris Saint-Germain
- Les Halles
- de begraafplaatsen Cimetière du Père-Lachaise, Cimetière de Montmartre, Cimetière du Montparnasse en de Catacomben
- de Sorbonne, gelegen in het Quartier Latin, een van de oudste universiteiten van Europa
[bewerk] Bezienswaardigheden in de omgeving
[bewerk] Verkeer en vervoer
[bewerk] Luchtverkeer
Zoals veel grote steden wordt Parijs bediend door meerdere luchthavens.
De grootste daarvan, tevens het grootste vliegveld van Frankrijk en het op één na grootste van Europa na Heathrow, is Aéroport Charles de Gaulle (ook wel Roissy genoemd), ten noorden van Parijs. Ten zuiden van de stad ligt Aéroport d'Orly, de tweede luchthaven van Frankrijk en Parijs. Er zijn plannen om een derde grote internationale luchthaven te bouwen na Charles de Gaulle en Orly. Men is hierover in bespreking.
De Aéroport du Bourget was in het verleden de belangrijkste luchthaven, maar is nu de derde luchthaven van Parijs en ligt op 6,5 km van Parijs. Aéroport de Beauvais ligt 50 km van het centrum van Parijs. Deze luchthaven is vooral aantrekkelijk voor budgetvluchten.
[bewerk] Wegverkeer
Parijs beschikt over een uitgebreid wegennet, dat omgeven is door de Boulevard Périphérique (ring), de ring iets verder naar buiten wordt gevormd door de A86 en stukken van andere snelwegen (A3, A4) . Een groot aantal snelwegen komt uit op deze ring waardoor dit een van de drukste autosnelwegen is. Om het verkeer dat langs Parijs wil beter door te laten stromen wordt gewerkt aan een ring nog verder aan de buitenkant van Parijs, de A104/N104 (ook genoemd "La Francilienne").
In het centrum is het verkeer bijwijlen chaotisch, vooral tijdens de spits. De Place Charles de Gaulle (voorheen l'Etoile) waar twaalf lanen samenkomen bij de Arc de Triomphe is berucht vanwege zijn legendarische verkeerschaos.
In Parijs rijden 15.100 taxi's rond, die elke dag 500.000 passagiers vervoeren. Er zijn 745 taxistandplaatsen, waarvan er 205 een oproeppaal hebben. Taxi's zijn bevoegd over de busbanen te rijden, waardoor veel files vermeden kunnen worden.
Parijs is bereikbaar vanuit Nederland en België vanaf de A1 vanuit Rijsel en de A2 vanuit Brussel. Vanaf de A4 van uit Reims. Vanaf de A16 vanuit Amiens. Vanaf de A13 vanuit Rouen. Vanaf de A10 vanuit Le Mans. Vanaf de A16 vanuit Orléans. Vanaf de A6 vanuit Beaune. Vanaf de A5 vanuit Troyes.
[bewerk] Openbaar vervoer
Parijs beschikt over een goed netwerk van openbaar vervoer. Naast een uitgebreide busdienst rijdt er een metro met 16 lijnen (1 tot 14, plus 3B en 7B) die aansluiten op een dicht net van RER-voorstadstreinen.
De tram van Parijs heeft in de agglomeratie van Parijs nu vier tramlijnen in gebruik. In het zuiden van Parijs, nog in het centrum, rijdt over een aparte brede trambaan tram T3 langs de Boulevards des Maréchaux.Tussen de noordelijke voorsteden Aulnay-sous-Bois en Bondy rijdt een tram-train(T4).
Parijs beschikt ook over 6 grote treinstations die elk een eigen regio van Frankrijk bedienen:
- Gare Saint-Lazare : Normandië en het westen van Parijs.
- Gare Montparnasse: Bretagne, de Atlantische kust, en de TGV-treinen richting het zuidwesten van Frankrijk.
- Gare du Nord : Het noorden van Frankrijk, België en Nederland met de Thalys, en het Verenigd Koninkrijk met de Eurostar.
- Gare de l'Est : Het oosten van Frankrijk , Luxemburg en Duitsland.
- Gare de Lyon : Het zuiden en het zuidoosten van Frankrijk en Europa.
- Gare d'Austerlitz : de Loire, het zuidwesten van Frankrijk en Spanje en Portugal.
Andere grote treinstations zijn het Gare de Bercy, Marne-la-Vallée - Chessy en het treinstation op vliegveld CDG. De stations zijn kopstations, dit brengt met zich mee dat overstappen in Parijs vaak betekent dat je met de metro van het ene naar het andere station moet reizen.
Per trein (Thalys) is Nederland vanuit Parijs binnen vier uur te bereiken via de HSL Zuid, die via Brussel, Antwerpen, Breda, Rotterdam en Den Haag naar Amsterdam Schiphol loopt.
[bewerk] Fietsen
Sinds medio juli 2007 telt Parijs 750 straatstallingen waar 10.000 fietsen klaar staan om gebruikt te worden.
Een abonnement voor een dag of een week kun je ter plekke met een bankpas/kredietkaart aanschaffen via een van de 750 schermen bij de stallingen. Een abonnement kost 1 euro voor een dag of 5 euro voor een week. Een borgsom van 150 euro wordt gereserveerd, maar niet afgeschreven. Hierna kies je een fiets uit, die het eerste half uur gratis is. Het tweede half uur kost een euro. Hierna wordt het snel duurder. Het systeem is dus vooral gunstig voor relatief korte ritten. Maar dat geeft niet want met 750 stallingen is de fiets vrijwel altijd vlak bij de bestemming te parkeren.
[bewerk] Media
Nationale en international media die gevestigd zijn in Parijs
[bewerk] Televisie
[bewerk] Kranten
- La Croix
- Les Echos
- L'Équipe
- Le Figaro
- Investir
- Jeune Afrique L'intelligent
- Le Monde
- Rouge
- La Tribune
- Valeurs Actuelles
- Libération
[bewerk] Partnersteden
[bewerk] Bekende en prominente inwoners
- Charles Aznavour (22 mei 1924), zanger
- Hector Berlioz (11 december 1803), componist
- Pierre Bokma (20 december 1955), Nederlands acteur
- Jean-Baptiste Bréval (6 november 1752 – 18 maart 1823), violoncellist en componist
- Carlos (20 februari 1943-2008), zanger
- Emil Cioran (9 april 1911-1995), filosoof
- Jean-François Deniau (31 oktober 1928-2007), ambtenaar, schrijver, politicus, diplomaat, mensenrechtenactivist en journalist
- Marlene (Marie Magdalene) Dietrich (27 december 1901), Duits filmster/zangeres
- Adriaan van Dis (16 december 1946), Nederlands schrijver
- Alain Finkielkraut (30 juni 1949, filosoof, politiek commentator
- Christoph Willibald Gluck (2 juli 1714), Duits componist
- Vincent van Gogh (30 mrt 1853), Nederlands kunstschilder
- Michel Legrand (24 februari 1932), musicalcomponist, dirigent, pianist en arrangeur van Armeense afkomst
- Michaël Llodra (18 mei 1980), tennisser
- Jean-Marie Lustiger (17 september 1926-2007), Joods-Frans aartsbisschop en kardinaal
- Sébastien Mercier (6 juni 1740), schrijver
- Prosper Mérimée (28 september 1803), schrijver
- Molière (1622-1673), dramaturg en toneelschrijver
- Gaël Monfils (1 september 1986), tennisser
- Louise Monot (31 december 1981), actrice
- Jim Morrison (8 dec 1943), Amerikaans zanger/dichter
- Alfred de Musset (11 december 1810), dichter
- Maurice Paléologue (13 januari 1859-1944), diplomaat, schrijver en historicus
- Pablo Picasso (25 okt 1881), Spaans kunstschilder
- Amedeo Modigliani (12 juli 1884), Italiaanse kunstschilder en beeldhouwer
- Claude Piéplu (1923-2006), acteur
- Étienne Pivert de Senancour (16 november 1770), schrijver
- Jérôme Rothen (31 maart 1978), voetballer
- George Sand (1 juli 1804), schrijfster
- Madame de Staël (22 april 1766), schrijfster
- Eugène Sue (26 januari 1804), schrijver
- Henri de Toulouse-Lautrec (24 november 1864), schilder
- Alexandre-Théophile Vandermonde (1735-1796), violist, scheikundige en wiskundige
- Johnny Depp (heden), acteur
[bewerk] Galerij
[bewerk] Zie ook
[bewerk] Verwante artikelen
[bewerk] Externe links
- www.paris.fr (fr) (en)
- Parijs (nl)
- Paris Vacation (en)
| Steden in Frankrijk met meer dan 100.000 inwoners | |
|---|---|
|
Aix-en-Provence - Amiens - Angers - Argenteuil - Besançon - Bordeaux - Boulogne-Billancourt - Brest - Caen - Clermont-Ferrand - Dijon - Grenoble - Le Havre - Le Mans - Limoges - Lyon - Marseille - Metz - Montpellier - Mulhouse - Nancy - Nantes - Nice - Nîmes - Orléans - Parijs (Paris) - Perpignan - Reims - Rennes - Rijsel (Lille) - Rouen - Saint-Denis - Saint-Étienne - Saint-Paul - Straatsburg (Strasbourg) - Toulon - Toulouse - Tours - Villeurbanne |
|
| Hoofdsteden in Europa | |
|---|---|
|
Amsterdam · Andorra la Vella · Athene · Belgrado · Berlijn · Bern · Boedapest · Boekarest · Bratislava · Brussel · Chisinau · Dublin · Helsinki · Kiev · Kopenhagen · Ljubljana · Londen · |











/
/ 

























