Przywilej piotrkowski z 1496 – przywilej nadany szlachcie w Piotrkowie przez króla Polski Jana I Olbrachta 26 maja 1496 za cenę udziału szlachty w wyprawie na Mołdawię. Ograniczył wychodźstwo chłopów ze wsi. Odtąd tylko jeden chłop w roku mógł opuścić wieś oraz tylko jeden przedstawiciel rodziny chłopskiej mógł zmienić zawód i przenieść się do miasta (jeśli był to jedynak musiał pozostać na wsi). Zakazał kupowania ziemi przez mieszczan oraz wprowadził taksy wojewodzińskie na towary miejskie, jednocześnie zwalniając z cła (podatku) towary szlachty. Z tego powodu przywilej ten nazywa się niekiedy antymieszczańskim.